• Feike Klomp Tekst
  • Pixaby
  • Pixaby

Vurig debat over houtrook

WAGENINGEN Platform Duurzaam Wageningen organiseerde donderdagavond in het Wageningse Stadhuis een debatavond over houtrook, gezondheid en overlast. Met een vurig debat tot gevolg.  

Feike Klomp

Veel mensen ondervinden in toenemende mate hinder van houtrook van een open haard of houtkachel van hun buren. Onderzoek wijst uit dat het aantal gezondheidsklachten van omwonenden de laatste jaren toeneemt. Maar niet alleen de buren, ook de stoker zelf loopt gezondheidsrisico's door het fijnstof en de schadelijke stoffen in de rook. Er bestaan voor het plaatsen van houtkachels in Nederland geen wettelijke regels, maar wat kan de gemeente doen om deze overlast te voorkomen of te verminderen? Kunnen we gezondheidsrisico's of overlast verkleinen door anders te stoken? Zo introduceerde Platform Duurzaam Wageningen de discussie.

Op deze avond zijn er verschillende sprekers. Namens het Longfonds (voorheen Astmafonds) spreekt vrijwilliger Huub Piepers. Hij vertegenwoordigt mensen met astma, COPD en andere longaandoeningen. Hij laat overduidelijk merken niet blij te zijn met houtkachels en bijvoorbeeld vuurkorven. ,,Nederland telt 1,2 miljoen hout gestookte installaties, vooral houtkachels." En: ,,Lokaal kan de luchtvervuiling tot wel 40 procent uit houtrookemissies bestaan. In houtrook zit bovendien fijnstof, en dat is kankerverwekkend. Wij vinden het bovendien vreemd dat er een overheidssubsidie is voor pelletkachels, want die zijn vervuilend."

WANHOOP Hij laat ook weten dat er, weliswaar nog mondjesmaat, onderzoeken zijn gedaan naar overlast. ,,In Utrecht geeft 20% van de bevolking aan last te hebben van houtrook. In Amersfoort is dat zelfs 28%. Niet verwonderlijk. Het irriteert ogen, neus, keel en de luchtwegen. Soms zijn mensen wanhopig. Een raam openzetten werkt natuurlijk niet, want dan wordt het nog erger."

Hij krijgt support van twee bezoekers aan de avond die in hun woonomgeving overlast ondervinden, en de wanhoop nabij zijn. Het punt is namelijk ook: hoe maak je het de buren of andere buurtbewoners duidelijk dat jij niet op hun houtrook zit te wachten, terwijl zij zich van geen kwaad bewust zijn? Er is tenslotte geen sprake van boze opzet. Daar haakt raadslid Astrid Jansen (GroenLinks/Amersfoort) op in. ,,Het probleem is in gemeenteland nog een ondergeschoven kind. In 2015 kreeg ik steeds meer mailtjes van Amersfoorters die zich zorgen maken over houtrook. Daar zijn we over na gaan denken en organiseerden begin 2016 een rondetafelgesprek met de raad."

Al snel komt zij er ook achter dat er in Nederland geen 'houtrookbestendige' Algemene Plaatselijke Verordening (APV) te vinden is. ,,Dat is dus het punt. Wat kun je als gemeente handhaven," houdt zij het gehoor voor. Bovendien: ,,Er is geen gecertificeerde meetmethode. Daarnaast is het lastig om er tegen stokers wat van te zeggen. Op basis van welke regel?"

ONBEGRIP Zij haalt verder aan dat er nog veel onbegrip is, er wordt schouderophalend gereageerd. Onderschatting ligt op de loer. Amersfoort is nu van plan een meer voorlichtingscampagne te beginnen. Dit naar aanleiding van een raadsbesluit van eind juni dit jaar. De campagne moet samen met het Longfonds ontwikkeld worden en mede betaald door het ministerie van Volksgezondheid en zorgverzekeraars. Ook komt er een traject voor het afhandelen van meldingen van overlast, net als een kader om overlast op een objectieve manier te kunnen beoordelen.

Zoveel mensen, zoveel meningen. Daarom zijn ook vertegenwoordigers van de kachelindustrie uitgenodigd. Zowel Bart Leenders van Leenders Houtkachels en Gert Kooij namens de Stichting Nederlandse Haarden- en Kachelbranche (NHK) doen het woord. Leenders is stellig: ,,Er zijn heel veel oldtimers en ossenkarren als het om houtkachels gaat. Ja, en die veroorzaken veel vervuilende uitstoot. Een moderne, deugdelijke houtkachel is jonger dan vijf jaar." Hij maakt verder duidelijk dat de kachelbranche zich wel degelijk bewust is van overlastproblematiek, maar dat er veel mensen zijn die verkeerd stoken, met zeer oude kachels en er te weinig van weten. Bovendien neemt de branche deel aan het Platform Houtrook waar ook het Longfonds aan tafel zit. De avond wordt afgesloten met een plenair debat.